Innovatieve oplossing

Van varkensstal naar woonhuis: doorstroomerf voor spoedzoekers

Het is de droom van de agrarische familie Willems uit Haarle (Overijssel): twee oude varkensstallen omtoveren tot acht tijdelijke wooneenheden. Bijvoorbeeld om starters te huisvesten of mensen op adem te laten komen na een scheiding. Ruim twee jaar na het bedenken van het idee is er een hoop gebeurd, maar niet met de varkensstallen. “Ik begrijp nu waarom veel agrariërs hierover nadenken, maar het nog maar weinig écht gebeurt”, zegt initiatiefnemer Linda Willems. “Als je denkt dat je alles hebt uitgezocht, is er weer een nieuwe hobbel. Maar in mijn gedachten zie ik de woningen al op ons erf staan.”

Doorstroomerf voor spoedzoekers De familie Willems deed in mei 2018 mee aan een prijsvraag van de Rijksoverheid om ideeën te bedenken voor een nieuwe invulling van vrijkomende agrarische erven. Linda: “Onze twee varkensstallen staan alweer tien jaar leeg. We weten dat er veel vraag is naar tijdelijke woonruimte, omdat we al sinds 1983 ervaring hebben met verhuur op deze locatie, meestal voor korte periodes. Uiteindelijk bedachten we het concept van een doorstroomerf voor spoedzoekers. Tijdelijke woonruimte voor bijvoorbeeld starters, gescheiden mensen of mensen die wachten op hun nieuwe woning terwijl de oude al verkocht is.”

Gemeente wil onderzoek naar noodzaak woningen Ze wonnen niet, maar er werd hen wel op het hart gedrukt het plan verder uit te werken. Linda: “Ik zocht contact met de gemeente Hellendoorn en de provincie Overijssel. De gemeente wilde een onderzoek naar de vraag naar woningen. Ze wilden gedegen onderbouwd hebben dat de noodzaak er is. De provincie Overijssel betaalde daar gelukkig aan mee. Ondertussen betaalde ik veel zelf. Ik liet bijvoorbeeld alvast een onderzoek op de Flora- en faunawet uitvoeren, dan was dat maar gebeurd.”

Twee jaar verder Twee jaar later staan alle neuzen dezelfde kant op en juichen zowel de provincie als de gemeente de plannen onder bepaalde voorwaarden toe. Bijvoorbeeld een juridisch bindende overeenkomst tussen de gemeente en de familie, die voorschrijft dat mensen er tijdelijk en niet langer dan twee jaar wonen. Linda is blij, maar baalt ook dat het allemaal zo lang duurt. “In het afgelopen half jaar kreeg ik veel vragen van mensen uit het dorp wanneer ze iets kunnen huren. Ook onder starters luidt de noodklok. Dan baal ik enorm dat ik hen nog niet kan helpen. Het is frustrerend om zo afhankelijk te zijn van overheden. Het voelt als ondernemen in een cirkel.”

Erop of eronder, portemonnee is leeg “Ik ben nu zelf weer aan zet”, vervolgt Linda. “Ik overleg veel met de erfcoach die ik vorig jaar door de gemeente kreeg toegewezen. Zij is echt mijn sparringpartner geworden. En ik bekijk samen met iemand die meer bouwkundige en financiële kennis heeft dan ik of het plan financieel haalbaar is. Ik heb inmiddels veel eigen middelen ingezet en kosten gemaakt, terwijl ik nog niet weet of het doorgaat. Ook ben ik een dag minder gaan werken. Dat was allemaal uit enthousiasme en overtuiging van het plan, maar nu mijn portemonnee leger raakt, word ik wat voorzichtiger.”

Breed inzetbaar concept Als de plannen rendabel blijken, gaat Linda op zoek naar financiering. “Ik denk aan fondsen en financiers die bereid zijn tegen lage rente geld te lenen. Ik hoef geen projectontwikkelaar op het erf die er woningen neerzet. De investering in vastgoed betekent voor ons als agrarisch bedrijf ook een stukje zekerheid in inkomsten en pensioenvoorziening. En ik ben nu al zo ver gekomen dat ik het ook wil afmaken. Ik begon als leek en werd meegezogen in de wereld van regeltjes en bureaucratie. Ik weet niet welke hobbels er nog gaan komen, maar ik ben nog steeds overtuigd dat het linksom of rechtsom kan lukken. Het mooiste zou zijn dat hetzelfde concept op meerdere plekken in het land gebruikt wordt. Dan hoeven initiatiefnemers na mij het wiel niet meer opnieuw uit te vinden.”

Tips voor overheden

  • Versoepel regels waar mogelijk, zodat nieuwe initiatieven sneller van de grond komen zonder tijd te verliezen aan uitzoekwerk.
  • Stel financiële middelen of leningen tegen lage rentes beschikbaar. Dat vergroot de kans van slagen van een project.
  • Blijf in verbinding met initiatiefnemers.
  • Maak de lijnen naar gemeenten en provincies kort. Stel één persoon aan die zich met het project bezighoudt.

Tips voor agrariërs

  • Onderzoek de (financiële) haalbaarheid al in een vroeg stadium. Het is risicovol als je eerst veel geld investeert zonder te weten of het plan rendabel is.
  • Ga parallel aan je haalbaarheidsonderzoek alvast in gesprek met lokale overheden, zoals de gemeente. Je hebt hen nodig als je bijvoorbeeld het bestemmingsplan moet wijzigen of vergunningen moet aanvragen.
  • Blijf denken in kansen en mogelijkheden. Ga niets uit de weg, want wat vandaag niet kan of bestaat, kan over een jaar de sleutel tot succes zijn.
  • Blijf in verbinding met de buren en stel ze tijdig op de hoogte van de plannen.

Wat is uw oplossing voor het startersprobleem?

Deel het via praatmee@platformwoonstarters.nl


Delen mag, graag zelfs!